Massaria-aantasting
Voorafgaand aan de commissievergadering vond een bomenschouw plaats. Boomadviseur Ronald Loch gaf een kleine rondleiding – van het deelgemeentekantoor aan het Prins Alexanderplein naar het Semimarispark en weer terug – en wees aan de hand van verschillende bomen op de problemen die de komende jaren zullen gaan spelen. Zoals de massaria-aantasting bij platanen en het uitbreken van takken bij oudere wilgen.

Volgens een notitie van het dagelijks bestuur komen steeds meer bomen in de volwassen fase of eindfase en blijken boomziektes steeds meer van invloed op het bomenbestand. Met als gevolg dat maatregelen op basis van de zorgplicht in de toekomst mogelijk ‘talrijker en ingrijpender zullen worden’. “Gezien deze verwachting hechten wij eraan uw raad over de zorgplicht nader te informeren,” aldus het bestuur.

Wilgenhoutrups
De gemeente is zorgplichtig voor haar bomen. Dat betekent dat zij verplicht is de noodzakelijke zorg, controles en onderhoud uit te voeren aan haar bomen. Ronald Loch legde uit dat er ten aanzien van bomen drie zorgplichten zijn te onderscheiden: de algemene zorgplicht, de verhoogde zorgplicht en de onderzoeksplicht.* De boomadviseur besloot met een waslijst aandoeningen en plagen die bomen kunnen teisteren, zoals de horzelvlinder, de wilgenhoutrups, de watermerkziekte en andere doffe ellende.

De Bomenridders wilden graag weten wat het dagelijks bestuur concreet bedoelde met die onheilspellende zin in zijn summiere en vage brief: “Moeten er (meer) bomen worden gekapt, en zo ja, hoeveel?” En wordt er ook geanticipeerd op alle rampspoed die op de Rotterdamse bomen afkomt? Bijvoorbeeld door het aanplanten van nieuwe bomen? Met betrekking tot aansprakelijkheid merkten wij op dat bomen in het algemeen geen bijzonder gevaar opleveren voor derden. Bovendien geldt voor bomen uitsluitend schuldaansprakelijkheid, dat wil zeggen: wie eist, bewijst.

Biomassa
Peter van Gaalen van de Partij voor de Dieren zei sinds 2005 een trend waar te nemen die hij onprettig vindt. “De bomenkap in de deelgemeente Prins Alexander neemt dramatische vormen aan,” stelde hij. “Parkeerplaatsen worden ontgroend, bomen worden gekapt en onderbegroeiing en struiken worden verwijderd waarvoor gras in de plaats komt.” Van Gaalen pleitte voor het behoud van een bepaalde biomassa.
Hoon was zijn deel. “Het pleidooi van de Partij voor de Dieren is hier niet op zijn plaats. Onze professionals worden te kijk gezet,” schamperde Wim van Gerdingen van Leefbaar Rotterdam. Jan Kooijman (PvdA) wilde graag dat Peter van Gaalen cijfers liet zien.

Geïrriteerd
De portefeuillehouder, die een groot deel van de vergadering met zijn armen over elkaar en een verongelijkt gezicht onderuitgezakt zat, wreef De Bomenridders in dat alle kapvergunningen met hen worden besproken. “Wij hebben op diverse momenten bewonersavonden en overleg met De Bomenridders,” sprak Henk Koedijk geïrriteerd. “Wij doen genoeg aan communicatie.” Over een waargenomen toename van ontgroening merkte hij op: “Er is absoluut geen trend om te kappen, alleen op het moment dat er bomen omvallen. Wij zijn er niet op uit om maar in de wilde weg te kappen.”

Wat betreft de herplant geldt nog steeds de afspraak ‘een boom voor een boom’, vervolgde Henk Koedijk. Maar in verband met de financiën is het niet meer mogelijk om grote bomen te verplaatsen of een grote maat boom terug te planten. “Heel jammer, ik geef het direct toe.” Dat er in de notitie van het dagelijks bestuur wordt gerept van het kappen van 30 bomen en een herplant van slechts 7 exemplaren, laat de portefeuillehouder Buitenruimte uitzoeken.

Reuring
Er ontstond reuring in de raadszaal toen Peter van Gaalen tijdens de tweede termijn uitriep: “Meneer Koedijk, u jokt! Ik kan u zo verschillende bosplantsoenen aanwijzen die gehalveerd zijn!” Waarnemend voorzitter Robert Krul greep in: “Het gaat te ver om de portefeuillehouder te beschuldigen.”

“Ik maak me ook zorgen, net als de insprekers,” liet Eelco Stapelkamp van GroenLinks weten. Hij vroeg zich af of het bestuur wel eens heeft gedacht aan een vorm van zelfbeheer, met de bezuinigingen in zicht. Arthur Denneman (D66) betoogde dat, als de deelgemeente Prins Alexander groen wil blijven, eenzelfde hoeveelheid groen teruggeplaatst moet worden als die is verwijderd. “D66 was anders bereid om te korten op groenvoorzieningen,” sneerde Dirk-Jan van Lottum (CDA).

Duidelijk is dat De Bomenridders, de Partij voor de Dieren en de bomen en struiken in de deelgemeente Prins Alexander het vooral moeten hebben van D66 en GroenLinks.

* De algemene plicht bestaat uit normaal onderhoud en regelmatige (visuele) controle op uitwendig zichtbare gebreken. De verhoogde zorgplicht geldt voor bomen waarvan verwacht kan worden dat ze een risico vormen. Bij een uitwendig zichtbaar gebrek is nader onderzoek aan de boom nodig.

De procedure heeft sowieso lang geduurd. Bijna een jaar geleden, op 4 mei 2011, werden de aanvragen gepubliceerd voor het kappen van 21 bomen aan de Komijnhof en 21 bomen aan de Kaneelhof. Ondanks ingediende zienswijzen werden de vergunningen verleend. De vergunning voor de Kaneelhof werd in tweeën gesplitst: een voor 5 bomen en een voor 15 bomen. Bewoners en stichting De Bomenridders dienden bezwaren in, die zij mochten komen toelichten tijdens een hoorzitting op 25 oktober 2011.

Gehakt
Vervolgens wilde de Algemene Bezwaarschriftencommissie (ABC) meer informatie ontvangen van het dagelijks bestuur van de deelgemeente Hoogvliet. Want op basis van de tot dan toe beschikbare stukken kon zij geen advies uitbrengen.
Maar ook de notitie die het dagelijks bestuur op 25 november 2011 opstuurde, bleek onvoldoende. De ABC heeft er gehakt van gemaakt: “Met de door u ingezonden reactie en stukken is niet voldaan aan ons verzoek.” Belangrijke informatie ontbrak nog steeds en de argumentatie om de bomen te kappen bleef steken in algemene bewoordingen. De commissie zocht tevergeefs naar een deugdelijke motivering.

Gelijk
De commissie vindt dan ook dat de bewoners en stichting De Bomenridders geheel (voor de 5 essen aan de Kaneelhof) of grotendeels (voor de 21 bomen aan de Komijnhof en 15 bomen aan de Kaneelhof) gelijk hebben als zij aangeven dat het helemaal niet nodig is om de bomen te kappen. De ABC is van mening dat het dagelijks bestuur onvoldoende duidelijk heeft kunnen maken dat de bomen verwijderd moeten worden voor herbestrating, om de brandweer meer ruimte te geven en/of omdat de bomen matig van kwaliteit zouden zijn. De 5 essen blijven daarom staan. Aan de Komijn- en Kaneelhof worden alleen die bomen weggehaald, die op een ongelukkige plaats staan. Aan de Kaneelhof moet in ieder geval 1 sierkers weg, om een gewenste doorgang te kunnen realiseren, en 3 bomen die in de verharding op de parkeerplaatsen staan. Aan de Komijnhof worden de bomen verwijderd die in de verharding op de parkeerplaats staan (6 stuks). Op de rooitekening staan echter 9 in plaats van 10 bomen aangegeven.

Bluswatervoorziening
Het advies van de brandweer, waaruit moest blijken dat het kappen van de bomen aan de Kaneel- en Komijnhof noodzakelijk is, heeft de deelgemeente Hoogvliet niet kunnen overhandigen. Bij de aan de ABC toegezonden stukken zat alleen hoofdstuk 1 van een algemene handleiding over bluswatervoorziening en bereikbaarheid. Aan de hand van de boombeoordelingslijst van de werf Hoogvliet kon ook de bewering dat 2 van de 5 te kappen essen aan de Kaneelhof ziek zouden zijn, direct ontkracht worden. Alle 5 de bomen blaken van gezondheid en hebben een levensverwachting van meer dan 10 jaar. Overigens mankeren ook de bomen die ‘vanwege kwaliteit en groeikans’ verwijderd zouden worden, niets. De meesten kunnen langer dan 10 jaar mee.

Herbestrating
Nadat op 4 mei 2011 de aanvragen voor het kappen van 21 bomen aan de Komijnhof en 21 bomen aan de Kaneelhof waren gepubliceerd, gingen De Bomenridders schouwen met de beheerder van de werf Hoogvliet. Ook voerden wij gesprekken met bewoners van beide hoven. Wij vonden het grote onzin dat de bomen moesten wijken voor herbestrating. Meer parkeerplaatsen zijn ook niet nodig, want die zijn er meer dan genoeg. De Bomenridders dienden daarom, net als een aantal bewoners, een zienswijze in. Ook zetten 18 bewoners van de Kaneelhof hun handtekening om te voorkomen dat de bomen zouden verdwijnen.

Er verschenen medio juni 2011 herziene aanvragen voor de Kaneelhof op de deelgemeentepagina: een voor 5 bomen en een voor 15 bomen. Het dagelijks bestuur van de deelgemeente Hoogvliet verleende vervolgens een vergunning voor het kappen van 21 bomen aan de Komijnhof en voor het kappen van de 5 + 15 bomen aan de Kaneelhof. Deze bekendmakingen werden op respectievelijk 13 juli en 24 augustus 2011 gepubliceerd.

Teleurgesteld
Wij waren verbaasd en teleurgesteld dat er alsnog omgevingsvergunningen werden verleend voor het kappen van de bomen aan de Komijn- en Kaneelhof. De ingediende zienswijzen en handtekeningen hadden kennelijk niets uitgehaald. Er zat niets anders op dan om onze bedenkingen te herhalen in een bezwaar. Wij wilden dat het dagelijks bestuur aantoonde dat er meer behoefte is aan extra parkeerplaatsen en waarom deze uitgerekend op een locatie gerealiseerd moeten worden waar de milieubelasting al zo hoog is. Daarnaast hekelden wij dat ‘tevens de bomen worden weggehaald uit het oogpunt van veiligheid, slechte ontwikkeling en in verband met concurrentie in de kronen’. In augustus en september 2011 dienden 23 bewoners en De Bomenridders bezwaren in, gevolgd door een hoorzitting op 25 oktober.

Tijdens de raadsvergadering van donderdag 26 april komt de nieuwe rijksweg, die onder andere dwars door het Lage Bergse Bos loopt, aan de orde. De zeer omstreden verbinding koppelt de A13 bij Rotterdam The Hague Airport aan de A16 bij het Terbregseplein.
In haar brief vraagt Stichting Natuurbescherming Vlinderstrik om het tracédeel Doenkadeplein – Anki Verbeek-Ohrlaan optimaal in te passen. Althans, voor zover dat mogelijk is, schrijft voorzitter Jan Ochtman. “Want in dit tracédeel ligt de weg op, of zelfs ruim boven het maaiveld.” De stichting vindt dat duurzame geluidswallen en een ecoduct van minstens 60 meter breed, met recreatief medegebruik, wel het minste is wat de omwonenden terug mogen krijgen, ALS de weg er toch moet komen. “Schiebroek-Noord heeft in het verleden al veel te veel moeten inleveren, en nu komt daar ook nog de A13/16 bij.”

Onnodige kaalslag
De noordrand van Rotterdam heeft in het afgelopen decennium al veel te lijden gehad. Onnodige kaalslag kostte 6.263 bomen en minstens een hectare aan struweel het leven. Zo werden in het Schiebroekse Park en het productiebos in de jaren 2002 tot en met 2005 onder het mom van het Verdrag van Chicago 3.500 volwassen bomen onnodig gerooid. In het productiebos zijn vele honderden bomen vernietigd, onder andere voor een baggerdepot.

Ten behoeve van de aanleg van een fietspad langs de zuidkant van de Doenkade, tussen de hogesnelheidslijn en het Doenkadeplein, zijn in 2005 en 2006 in totaal 2.416 volwassen bomen gerooid. De plannen voor de verbindingsweg waren toen echter allang bekend. Het fietspad moet nu plaats maken voor de A13/A16 en er komt geen compensatie voor terug. In 2010 verdwenen nog eens 347 bomen en 9.656 m² struweel in verband met de verbreding van de Doenkade en de reconstructie van de verkeersknoop A13/N209.

Geen snelweg door mijn bos
Beter zou zijn als de nieuwe verbinding er helemaal niet komt: geen snelweg door mijn bos! Vlinderstrikvoorzitter Jan Ochtman is dan ook primair van oordeel dat de Rotterdamse gemeenteraad een negatief advies moet uitbrengen op de voorkeursvariant die nu ter beoordeling voorligt. “De realiteit gebiedt ons helaas te beseffen dat de meerderheid van de raad zeer waarschijnlijk een positief advies zal uitbrengen. Ook al zijn nut en noodzaak van de nieuwe rijksweg niet of onvoldoende aangetoond en wegen de (vermeende) voordelen niet op tegen de nadelen. Secundair zijn wij daarom van oordeel dat de weg, naar de gegeven omstandigheden, optimaal ingepast dient te worden.”

Brief van Stichting Natuurbescherming Vlinderstrik

Aan de raadsvergadering van de Gemeenteraad van Rotterdam

Betreft: Inpassing A13/16 tracé Doenkadeplein – Anki Verbeek-Ohrlaan

Rotterdam, 18 april 2012

Geachte leden van de Raad van Rotterdam,

Voor u ligt ter beoordeling het advies van uw College inzake de voorkeursvariant A13/16.

Het preadvies is besproken in de vergadering van de raadscommissie EHMV op 11 april 2012. Naar uit die vergadering naar voren is gekomen zal dit advies met slechts enkele kleine wijzigingen aan u ter beoordeling worden gelegd op de vergadering van 26 april 2012.

Tijdens de vergaderingen van de raadscommissie EHMV op respectievelijk 7 maart en 11 april 2012 is o.a. door diverse insprekers en commissieleden naar voren gebracht dat:

a. De voorgenomen voorkeursvariant geen oplossing biedt voor de mate en ernst van de leefbaarheidsproblemen;
b. Geen of onvoldoende aandacht is besteed over de bijdrage die het openbaar vervoer in combinatie met verkeersmanagement kan leveren aan het reduceren van het verkeersaanbod, het verschuiven van de piek naar de daluren en een optimale verdeling van het verkeer over het hoofdwegennet en onderliggend wegennet;
c. Geen of onvoldoende aandacht is besteed aan de effecten van de verkeersafwikkeling over niet alleen de A13/16 maar ook andere delen van het hoofdwegennet van de Zuid-vleugel (netwerkanalyse van met name de A13 t/m knooppunt Ypenburg, A4 Clausplein-Beneluxplein, A20 en A16);
d. Een ontoereikende beschouwing voorligt van de milieueffecten (geluid, lucht, natuur, etc.) rondom:
 - de bovenliggende tracés van het onderliggend wegennet;
 - het nieuwe tracé van de A13/16;
 - alle relevante tracés van het onderliggend wegennet;
e. Geen of onvoldoende aandacht is besteed aan de wijze van inpassing van de nog in te richten provinciale ecologische hoofdstructuur en de A13/A16 in het gebied tussen Schiebroek en het Lage Bergse Bos.

Bovengenoemde voorwaarden zijn essentieel om te voldoen aan de doelstellingen zoals die zijn neergelegd in de Startnotie van november 2005 en in de Richtlijnen Trajectnota MER van april 2006.

Zolang nut en noodzaak van de nieuwe Rijksweg niet of onvoldoende zijn aangetoond en zolang de (vermeende) voordelen niet opwegen tegen de nadelen zijn wij primair van oordeel dat de Raad een negatief advies dient uit te brengen op de voorliggende voorkeursvariant.

Hoezeer wij dit ook betreuren, de realiteit gebiedt ons helaas te beseffen dat desondanks de meerderheid van de Raad zeer waarschijnlijk een positief advies zal uitbrengen.

Secundair zijn wij daarom van oordeel dat de weg, naar de gegeven omstandigheden, optimaal ingepast dient te worden.

Geluid
Ten aanzien van de geluidskwaliteit stelt Rotterdam binnen de aanbesteding de voorwaarde dat de geluidshinder per saldo minimaal gelijk blijft op het hele tracé.

Wij stellen vast dat dit een utopie is in het tracédeel Doenkadeplein-HSL. Geluidswallen zijn in dit tracé niet voorzien en kunnen vanwege de omstandigheden aldaar onmogelijk worden aangelegd. Schiebroek-noord heeft nu al veel last van een niet aflatende geluidshinder veroorzaakt door cumulaties van weg-, vlieg- en railverkeer. Wij vrezen dat door al die cumulaties de geluidshinder boven de wettelijke normen komt te liggen.

Lucht
In het tracédeel A13 – Bergweg Zuid en bij de tunnelmonden Bergweg Zuid en in Terbregge heeft de toenemende luchtvervuiling veroorzaakt door de A13/16 vrij spel.

In het tracédeel Doenkadeplein – Anki Verbeek-Ohrlaan komt de weg op of ruimschoots boven (bij de kruising HSL/Randstadrail) het maaiveld te liggen. Door genoemde cumulaties van weg- en vliegverkeer vrezen wij dat in dit tracégedeelte de luchtkwaliteit boven de wettelijke normen komt te liggen, of in ieder geval boven de normen die gesteld zijn om gezondheidsrisico’s te voorkomen. Het college stelt in haar advies aan u het volgende:

“Ten aanzien van luchtkwaliteit stelt Rotterdam de voorwaarde dat per saldo de luchtkwaliteit verbetert of in ieder geval niet verslechtert. Als dat plaatselijk niet kan worden gerealiseerd, is compensatie elders in het gebied mogelijk, bijvoorbeeld rond de A13 en A20. Daarbij is de focus primair gericht op het Terbregseveld en het Terbregseplein, op de tunnelmonden en op de aansluitingen waar wegvakken boven het maaiveld opgetild worden.”

Wij willen hierbij benadrukken dat wij niet akkoord gaan met compensatie elders. Wij hebben te maken met gezondheidsrisico’s in Schiebroek noord en dat moet ter plekke worden opgelost. Als dat niet mogelijk blijkt te zijn zullen wij te dien aanzien juridische stappen ondernemen.

Natuur
De A13/16 raakt en beïnvloedt in negatieve zin de gebiedsdelen Schiebroekse park en Vlinderstrik. Het Schiebroekse park en omgeving en het tegenoverliggende Productiebos hebben in het verleden al veel te lijden gehad van onnodige kaalslag van in totaal meer dan 6000 bomen. In de jaren 2002 t/m 2005 zijn in het Schiebroekse park en Productiebos onder het mom van het Verdrag van Chicago 3.500 volwassen bomen onnodig gerooid. Onnodig, want de aanvragen voor de kapvergunning bleken te zijn gebaseerd op het 1,2% hellingsvlak, terwijl men deed voorkomen dat het om het 2% hellingsvlak zou gaan. Een knap staaltje van misleiding die de rechters tot en met de Raad van State om de tuin hebben geleid. In het productiebos zijn vele honderden bomen vernietigd o.a. door de onrechtmatig gebleken aanleg van een baggerdepot.

Ten behoeve van de aanleg van het Fietspad F269, langs de zuidkant van de Doenkade tussen HSL en Doenkadeplein, zijn in de jaren 2005 en2006, intotaal 2.416 volwassen bomen gerooid terwijl toen al de plannen voor de A13/16 bekend waren. Dit fietspad moet nu plaats maken voor deze weg en er komt geen compensatie voor terug.

Dit alles is te lezen en te downloaden vanuit onze website www.vlinderstrik.net

Schiebroek moet keer op keer de klappen opvangen en nu is er weer sprake van het kappen van vele bomen ten noorden van de Doenkade ten behoeve van de A13/16.

Ecologische verbindingszone
De Vlinderstrik is onderdeel van de provinciale ecologische verbindingszone tussen Schiebroek en het Lage Bergsche Bos. Door de aanleg van de A13/16 wordt een groot deel van de natuurwaarden in het Lage Bergsche Bos voor lange tijd structureel vernietigd. Hierdoor komt de ecologische verbindingszone onder grote druk te staan.

Mitigerende maatregelen gewenst
Voor de aantasting van de ecologische verbindingszone en voor de teloorgang van natuurwaarden; alsmede voor de toename van geluidsoverlast en van luchtvervuiling, vragen wij in het tracédeel Doenkadeplein – Anki Verbeek-Ohrlaan mitigerende maatregelen en een financiële garantie voor de daadwerkelijke realisatie daarvan.

Ecoduct met recreatief medegebruik – 60 meter breed minimaal
Naast de voorgestelde geluidswallen vragen wij, in de plaats van het voorgestelde Recreaduct, een Ecoduct van minimaal60 meterbreed, met recreatief medegebruik.

Dit ecoduct zal het Schiebroekse Park met de Vlinderstrik moeten verbinden ter hoogte van het Productiebos.

Hoogachtend,

J.H. Ochtman (Voorzitter) J.F. Dijkshoorn (secretaris)

Kapitaal
Zo’n forse boom is wel een stukje duurder: € 5.000,-. Maar dan heb je ook wat. Bovendien compenseren de nieuwe bomen de grote hoeveelheid biomassa die is verdwenen. Tevens vertegenwoordigden de bomen die gekapt zijn een aanzienlijk kapitaal. Mensen zouden zich daar meer bewust van mogen zijn.

We nemen contact op met Aad van Leeuwen, beheerder van de werf Rotterdam Centrum, om te vragen welke boomsoorten aan de Oostmolenwerf zijn verschenen. Omdat er nog geen blad aan de bomen zit, is dat heel moeilijk om te zien. 
De werfbeheerder vertelt dat het 4 zilveresdoorns zijn. En passant meldt hij dat ook aan de Mariniersweg nieuwe, uit de kluiten gewassen bomen zijn geplant: 8 platanen met een omtrek van circa 70 cm. Aad van Leeuwen gaat door met opsommen: op het Willemsplein komen 9 nieuwe iepen te staan (nummer 10 volgt in het najaar), in de Zijdewindestraat zijn 8 amberbomen met Boomplantdag in de grond gezet en de Schiedamsevest is aangekleed met 14 bomen, waarvan 7 beuken en 5 Anna Paulownabomen.

Mythe
Al die bomen hebben ‘een maatje meer’. Hiermee is de mythe, dat het beter is om ‘sprietjes’ aan te planten omdat die beter zouden aanslaan en sneller zouden groeien, ontkracht. Waar een wil is, zijn grotere bomen voor handen.

Neergekwakt
Geregeld springen ons de tranen in de ogen als wij door de stad fietsen en bomen onder erbarmelijke omstandigheden zien kwijnen bij werkzaamheden in de buitenruimte. Geen bescherming om de stam, zware loodsen bovenop het wortelpakket en/of hopen zand die bij bomen zijn neergekwakt. De zogeheten ‘grondroerders’ en stratenmakers trekken zich helemaal niets aan van de Bomenposter en het RAW-bestek*. Tevens ontbreekt het aan handhaving op dit gebied.

Bescherming
“Stadsbomen hebben recht van bestaan en daarom dient met zorg met bestaande beplantingen te worden omgegaan,” aldus de gemeentelijke Bomenstructuurvisie. Ook in de zogeheten RAW-bepalingen, waar grond-, water- en wegenbouwers zich aan moeten houden, is bescherming van groenstructuren opgenomen. Maar dan moeten bouwers en grondroerders zich hier ook echt aan houden en deze voorschriften opnemen in hun ’bestekken’. Dat zijn – volgens de Dikke Van Dale – nauwkeurige beschrijvingen van opzet, uitvoering, te gebruiken materialen, regeling der werkzaamheden en kosten.

* RAW staat voor Rationalisatie en Automatisering in de Grond-, Water- en Wegenbouw

Carré
“Dat was een spontane actie,” legt Jesse van Elsberg, projectleider bij Gemeentewerken Rotterdam, uit. “Architectenbureau ZUS en eigenaar van het Schieblock, LSI project investment nv, vatten het plan op om de verharde ruimte te vergroenen.” Van de ruim 60 leiplatanen zijn er 32 in een carré aan het Delftsehof geplaatst. De overige bomen zijn naar de ir. P. Kosterlaan gebracht.

Parkeerterrein
Op de vraag of er een park komt temidden van de bomen, antwoordt Van Elsberg ontkennend. “Het moet een parkeerterrein blijven.” Wel is ZUS bezig met het ontwerpen van een ‘loungeplek’ naast de parkeerplaats. Ook komt er een verbinding met de Luchtsingel, het project – ook van ZUS – dat onlangs het Stadsinitiatief won. De luchtsingel is een houten voetgangersbrug die nieuwe plekken aan elkaar rijgt. De bedoeling is dat bouwplaatsen tot parken transformeren en donkere hoeken speelplekken worden.

Blik
Via een doorbraak in één van de panden kan het voetpad langs het Schieblock op de luchtsingel aansluiten. Alles in het kader van een vergroeningsactie van het gebied. Helemaal top! Nu alleen nog iets verzinnen om al het blik aan het zicht te onttrekken.

De Bomenridders klopten half februari bij de werf aan om door te geven dat er weinig rekening werd gehouden met de bomen op de locatie waar woningen worden gebouwd onder de naam ‘Zuiderspoor‘. De platanen, staande op de bouwplaats, ontbeerden iedere bescherming conform de Bomenposter. In maart trokken wij wederom aan de bel bij de Feijenoordse beheerders van de buitenruimte. Tot tweemaal toe, want de bouwer bleef hardnekkig in gebreke. De opmerkingen van een opzichter leidde slechts tot een minimale verbetering.

IJzerdraad
Pas na een ‘finale’ waarschuwing begreep Dura Vermeer dat het menens was. Om een ‘zaak’ – een handhavingstraject van de dienst Stadstoezicht - te voorkomen, zijn in allerijl planken tegen de stammen van de platanen aangezet. De constructie, bijeengehouden door ijzerdraad, oogt enigszins provisorisch, maar de bomen zijn nu in ieder geval beschermd.

Voor deze plataan kwam de reddingsoperatie van stichting De Bomenridders in samenwerking met de werf Feijenoord helaas te laat. Wie gaat dat betalen? Kabel- en leidingleggers - en in dit geval een bouwer - komen maar al te vaak ongestraft weg met beschadiging van bomen. Als de gemeente Rotterdam serieus om haar bomen geeft, zal zij maatregelen moeten treffen om dit soort ongein in de toekomst te voorkomen.

Keiharde valuta
Wij waarschuwden onlangs nog de werf Noord omdat kabellegger Baas TBI boomwortels in de Zomerhofstraat kapot trok. Kabel- en leidingleggers komen maar al te vaak ongestraft weg met de beschadiging aan boomwortels, lezen wij in een interessant artikel van boomzorg.
Rotterdam wil een groene stad zijn voor haar bewoners. “Ruimte maken voor en goede groei van de bomen geven we de hoogste prioriteit”, aldus de gemeente op haar webpagina over de Bomenstructuurvisie. Wellicht is het een idee dat de bomenminnende havenstad een cursus organiseert voor bouwers en leidingleggers over het belang van bomen en hun waarde. Want die is namelijk ook in keiharde valuta uit te drukken – al vergeten veel mensen dat dikwijls.

Ziektekiemen
Een poosje later staat een boomtechnisch adviseur van Gemeentewerken de boomwortels door te zagen. “Ik doe nu het werk dat de aannemer eigenlijk moet doen,” moppert de man, gestoken in een oranje jas. De adviseur, ingeseind door de werf Noord, zegt ‘niet blij te zijn’ met wat hij aantrof toen hij op de plaats des onheils arriveerde. Door de boomwortels door te zagen wordt de wond verkleind, waardoor ziektekiemen minder kans hebben om de boom aan te tasten, legt hij aan De Bomenridders uit. Een opzichter van Baas TBI techniek, gekleed in een gele jas, staat erbij en kijkt er onbewogen naar.

‘Groenbeleid’
“Het is woekeren met de ruimte,” is een vaak gehoorde verzuchting in Rotterdam. Bomen moeten concurreren met kabels en leidingen, verharding, parkeerplaatsen, enzovoort. Toch vindt de gemeente bomen van groot belang voor de stad. In april 2010 stelde de gemeenteraad unaniem de Bomenstructuurvisie vast. De Bomenridders zijn heel blij met dit document. Helaas moeten wij vaak constateren dat al die mooie groene voornemens voornamelijk met de mond worden beleden. Deelgemeenten trekken zich weinig tot niets aan van de stedelijke Bomenstructuurvisie, want zij hanteren hun eigen ‘groenbeleid’, of dat er nu is of niet.

Lijdend
Volgens de Rotterdamse bomenbijbel zouden bomen leidend moeten zijn bij (her)inrichting en ontwerp. Toch delven ze steeds weer het onderspit bij rioolvernieuwing en herinrichting. Ook wordt niet geanticipeerd op ophoging, wat geregeld moet plaatsvinden in een permanent verzakkende stad. En bij kabelboeren bestaat eenvoudigweg geen respect voor bomen, getuige de achteloosheid waarmee zij sleuven graven. Bomen zijn eerder lijdend dan leidend in Rotterdam.

Boombewustzijn
“Hoe kunnen we dit soort problemen in de toekomst vermijden?” vragen De Bomenridders zich hardop af. Hoe is wegenbouwers, beton- en kabelboeren meer respect voor bomen en meer ‘boombewustzijn’ bij te brengen? Hoe kan ervoor gezorgd worden dat zij veel zorgvuldiger met groenstructuren omgaan? De opzichter van Baas zegt dat de bomen gewoon niet zo dicht op kabels en leidingen geplant moeten worden. ”Men moet gewoon het bestek lezen,” riposteert de boomtechnisch adviseur van Gemeentewerken. “Kijk: die kabel hier in de grond laten ze wél intact.” De opzichter reageert als door een wesp gestoken: “Maar die staat ook op de tekening.” Waarop wij en de boomtechnisch adviseur in koor uitroepen: “Maar de bomen ook!”